توانا محمد نوری: 
ڕۆژی یەکی ئایاری ٢٠٢٦ لەکاتێکدا بەڕێوەچوو کە سێبەری شەڕ و ئاڵۆزییە سیاسییەکان جیهانی تەنیوە. ئەمساڵ یادەکە تەنها بۆنەیەکی پیشەیی نەبوو، بەڵکو گۆڕا بۆ ناڕەزایەتییەکی توند دژی ئەو جەنگانەی کە بۆ دووبارە دابەشکردنەوەی ناوچەی نفوز و دەسەڵات لە نێوان جەمسەرە جیاوازەکانی جیهاندا بەرپا کراون، کە تێیدا کرێکاران بوونەتە سوتەمەنی یەکەمی ئەو ململانێیانە.
لە زۆرێک لە ناوچەکانی جیهان، شەقامەکان لەبری ئاڵای ڕەنگاوڕەنگ، شوێنەواری وێرانکارییان پێوە دیار بوو. خۆپیشاندەران لە شارە گەورەکاندا هاواریان دەکرد کە بودجەی وڵاتەکانیان لەبری ئەوەی بۆ کڕینی چەک و تەقەمەنی و فراوانکردنی دەسەڵاتی سیاسی خەرج بکرێت، پێویستە بۆ باشکردنی بژێوی خەڵک و ئاوەدانکردنەوەی ئەو ناوچانە تەرخان بکرێت کە بەهۆی بەرژەوەندی زلهێزەکانەوە خاپوور کراون.
لە ئەوروپای ڕۆژهەڵات و ناوچەکانی تری ململانێ، یەکی ئایار لە نێو دووکەڵی جەنگدا بەڕێوە چوو. کرێکاران لەوێ ڕایانگەیاند کە ئەم شەڕانە هیچ پەیوەندییەکی بە بەرژەوەندی خەڵکەوە نییە، بەڵکو تەنها هەوڵێکە لەلایەن دەسەڵاتدارەکانەوە بۆ کێشانی نەخشەی نوێی ئابوری و سەربازی، کە باجەکەی تەنها چینی هەژار و مامناوەند دەیدات.
لە ئەمریکای باکوور و وڵاتانی ڕۆژئاوا، خۆپیشاندانەکان ڕەخنەی توندیان لە “ئابوریی جەنگ” گرت. کرێکارانی کەرتی پیشەسازی و گواستنەوە ئاماژەیان بەوە کرد کە حکومەتەکان بەبیانووی “پاراستنی ئاسایشی نەتەوەیی” و فراوانکردنی نفوزی خۆیان لە دەرەوە، مافە سەرەتاییەکانی کرێکارانی ناوخۆیان پشتگوێ خستووە و هەڵاوسانێکی بێوێنەیان بەسەر خەڵکدا سەپاندووە.
لە وڵاتانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست، یادەکە بە ئازارێکی قووڵترەوە بەڕێوە چوو. لەکاتێکدا زلهێزەکان ناوچەکە وەک کێڵگەیەک بۆ تاقیکردنەوەی چەک و جێگیرکردنی پێگەی خۆیان بەکاردەهێنن، کرێکاران لەم ڕۆژەدا داوای کۆتاییهاتنی دەستێوەردانە دەرەکییەکانیان دەکرد. ئەوان جەختیان کردەوە کە نان و ئازادی بۆ ئەوان گرنگترە لەو سنوورە سیاسیانەی کە بە خوێنی هەژاران دەکێشرێن.
ئەمساڵ لە ئاسیا، بەتایبەت لە ناوچە کەناراوەکان کە کێبڕکێی توندی هێزە دەریاییەکان هەیە، کرێکارانی بەندەرەکان مانگرتنی گشتییان ڕاگەیاند. پەیامی ئەوان ڕوون بوو: “ئێمە ئامادە نین کار بۆ ئامێرە جەنگییەکان بکەین.” ئەمە نیشانەیەک بوو بۆ تێگەیشتنی قووڵی چینی کرێکار لەوەی کە ململانێی دەسەڵات چۆن ژێرخانە ئابورییەکانیان دەخاتە مەترسییەوە.
لەڕووی مرۆییەوە، بارودۆخی کرێکارانی ئاوارە کە بەهۆی شەڕی دەسەڵاتەوە ماڵ و حاڵی خۆیان جێهێشتووە، تەوەری سەرەکی زۆربەی ڕاپۆرتەکان بوو. لە کەمپەکان و پەناگەکاندا، یەکی ئایار وەک ڕۆژێکی خەمناک بۆ ئەو ملیۆنان کرێکارە یادکرایەوە کە ئێستا لە دەرەوەی وڵاتەکانیان وەک هێزی کاری هەرزان و بێماف مامەڵەیان لەگەڵ دەکرێت.
دیاردەی “دابەشکردنەوەی جیهان” کاریگەری ڕاستەوخۆی کردبووە سەر بازاڕی وزە و خۆراک. لە خۆپیشاندانەکانی ئەمساڵدا، وێنەی ئەو سیاسییانە بەرزکرابووەوە کە بەرپرسیارن لە هەڵگیرساندنی شەڕەکان. دروشمەکان جەختیان لەوە دەکردەوە کە “دوژمنی کرێکار، چاوچنۆکیی دەسەڵاتدارانە” نەک کرێکارانی وڵاتانی دراوسێ کە ئەوانیش هەمان ئازار دەچێژن.
لەلایەکی ترەوە، سەندیکا نێودەوڵەتییەکان لەم ڕۆژەدا داوای “هاوپەیمانی دژی جەنگ”یان کرد. ئەوان ڕایانگەیاند کە چینی کرێکاری جیهانی نابێت ڕێگە بدات ناکۆکییە سیاسییەکانی نێوان حکومەتەکان، یەکگرتوویی ئەوان تێکبدات. ئەم هەڵوێستە وەک بەرهەڵستکارییەک دژی ئەو هەوڵانە بینرا کە دەیانەوێت کرێکارانی سەر بە نەتەوەو ووڵاتە جیاوازەکان بە ناوی نەتەوەپەرستییەوە بەدژی یەک هان بدەن.
گەنجانی خۆپیشاندەر بە بەکارهێنانی هونەری تەنزئامێز، گاڵتەیان بەو نەخشە و پلانانە دەهات کە زلهێزەکان بۆ داهاتووی جیهان دایانناوە. ئەوان نیشانیاندا کە جیهانێکی پارچەپارچەکراو بەپێی “ناوچەی نفوز” ناتوانێت گەرەنتی ئاشتی و سەقامگیری بکات، بەڵکو تەنها دەبێتە هۆی بەردەوامی ماڵوێرانی بۆ چینی بەرهەمهێنەر.
ژنان لەم نێوەندەدا، وەک گەورەترین قوربانیی شەڕ، دەنگێکی دلێریان هەبوو. ئەوان باسیان لەوە دەکرد چۆن شەڕی دەسەڵات خێزانەکانی هەڵوەشاندووەتەوە و بارگرانییەکی ئابوری و دەروونی بێوێنەی خستووەتە سەر شانیان. داواکاری ئەوان بۆ “ئاشتییەکی دادپەروەرانە” بوو کە تێیدا مافی ژیان و کارکردن لە سەرووی هەموو بەرژەوەندییە جیۆپۆلەتیکییەکانەوە بێت.
لەکۆتاییدا، یەکی ئایاری ٢٠٢٦ بە پەیامێکی تاڵ بەڵام ڕاستگۆیانە کۆتایی هات: تا ئەو کاتەی جیهان مەیدانی کێبڕکێی دەسەڵات و دابەشکردنەوەی ناوچەکانی نفوزو سەرچاوەکانی کەرەستەکان و بازاڕ بێت، کرێکاران لەنێو ماڵوێرانیدا دەمێننەوە. تەنها ڕێگە بۆ ڕزگاربوون، یەکگرتووییەکی ڕاستەقینەی جیهانییە کە بتوانێت بەڕووی ئەو شەڕانەدا بوەستێتەوە کە بە ناوی ئاسایش و لەڕاستیدا لەبەرژەوەندی سەرمایەداران و کۆمپانیاکانیان بەرپا دەکرێن.
